Beëindig het plastictijdperk
Greenpeace roept producenten op om wegwerpplastic uit te bannen en het plastictijdperk te beëindigen.
Oorspronkelijk doel
Producenten oproepen wegwerpplastic uit te bannen en het plastictijdperk te beëindigen.
25/100 · Beperkt aantoonbaar resultaat
Deze score beoordeelt uitsluitend aantoonbare doelrealisatie, de onderbouwde bijdrage van Greenpeace en bestendigheid. De score zegt niets over hoeveel inspanning is geleverd, hoe goed de campagne is gevoerd of hoe waardevol het werk op zichzelf is.
De campagne loopt nog: Greenpeace biedt de petitie “Beëindig het plastictijdperk” nog steeds aan en vraagt producenten wegwerpplastic uit te bannen. Er zijn inmiddels bindende Nederlandse en EU-maatregelen voor specifieke wegwerpplastics en verpakkingen. Dat zijn concrete externe beleidsuitkomsten, maar zij beëindigen de productie en het gebruik van wegwerpplastic niet algemeen. Een mondiaal plasticsverdrag is nog niet gesloten: de onderhandelingen van augustus 2025 eindigden zonder consensus en de bijeenkomst van februari 2026 voerde geen inhoudelijke onderhandelingen. Er zijn aanwijzingen voor minder strandafval in de bredere Greater North Sea-regio, maar plastic blijft dominant in Nederlands zeebodemafval. Er is geen onafhankelijk bewijs gevonden dat Greenpeace Nederland deze beleids- of milieuresultaten in substantiële mate heeft veroorzaakt.
- Het resultaat kan reëel zijn, maar de specifieke bijdrage van Greenpeace is minder zeker.
Maak en bewaar je eigen weging
De feiten blijven voor iedereen hetzelfde. Jij bepaalt hoeveel gewicht je geeft aan gerealiseerd resultaat, aantoonbare eigen bijdrage en bestendigheid. Als je opslaat, telt jouw gewogen score mee in het bezoekersgemiddelde.
Jouw persoonlijke score past bewust geen causaal plafond toe: het is jouw waardering van dezelfde onderliggende feiten. Het bezoekersgemiddelde gebruikt alleen opgeslagen wegingen voor deze campagne.
Feiten en onzekerheden
Bevestigd
- De Greenpeace-petitie “Beëindig het plastictijdperk” staat nog als actieve actie op de Nederlandse Greenpeace-site.
- Nederland heeft wettelijk vastgelegde maatregelen voor specifieke wegwerpplasticproducten, waaronder beperkingen voor bekers en bakjes bij consumptie ter plaatse, regels over herbruikbare alternatieven en producentenbetalingen voor opruimkosten.
- De EU-PPWR is een bindende verordening die vanaf 12 augustus 2026 algemeen van toepassing is.
- De mondiale VN-onderhandelingen over een plasticsverdrag hebben nog geen verdrag opgeleverd; INC-5.2 eindigde op 15 augustus 2025 zonder consensus en INC-5.3 bevatte geen inhoudelijke onderhandelingen.
- Er zijn meetbare afnames van strandafval in de Greater North Sea, maar plasticvervuiling blijft substantieel in de Nederlandse mariene omgeving.
- Er is geen onafhankelijk, direct bewijs gevonden dat Greenpeace Nederland de vastgestelde regelgeving, bedrijfsveranderingen of gemeten afname van zwerfafval heeft veroorzaakt.
Onzeker
- Er is geen robuuste, openbare tegenfeitelijke analyse gevonden die Greenpeace Nederland als oorzaak aanwijst van Nederlandse SUP-regels, de PPWR of bedrijfsbesluiten over verpakkingen.
- Er is geen recente, volledige Nederlandse tijdreeks gevonden die rechtstreeks meet of de totale productie en het totale gebruik van wegwerpplastic sinds de campagne is afgenomen.
- De OSPAR-daling voor de Greater North Sea kan niet zonder meer aan Nederland, aan specifieke Nederlandse maatregelen, of aan deze Greenpeace-campagne worden toegeschreven.
- De reikwijdte, ondertekeningsstand en startdatum van precies de opgegeven campagnepagina zijn niet onafhankelijk vastgesteld; Greenpeace levert wel eigen bewijs dat de campagne nog actief is en dat een verwante petitie voor een sterk plasticsverdrag meer dan 150.000 ondertekenaars had.
Tegenstrijdig / afwijkend
- De richting van de beleidsontwikkeling is gemengd: Nederland heeft verboden en hergebruiksplichten voor bepaalde wegwerpbekers en -bakjes, maar schaft vanaf 2027 de verplichte meerprijs voor plastic bekers en bakjes voor onderweg af. Dit beperkt de sterkte van de prikkel om wegwerpplastic te vermijden.
- Er zijn regionale aanwijzingen voor afnemend strandafval in de Greater North Sea, maar de Nederlandse zeebodemmonitoring over 2023-2025 vond dat 78% van de aangetroffen afvalitems plastic was; een algemene conclusie dat plasticvervuiling in Nederland is beëindigd of afdoende is teruggedrongen is daarom niet houdbaar.
- Bedrijfs- en sectorrapportages tonen vooruitgang bij enkele supermarkten, maar niet een algemene uitbanning van wegwerpplastic door producenten. The Question Mark rapporteerde bijvoorbeeld dat Albert Heijn en Lidl achterliepen op hun doel voor 100% recyclebare private-labelwegwerpverpakkingen eind 2025, ondanks deelresultaten voor materiaal- of plasticreductie.
Tijdlijn
-
EU-verpakkingsverordening wordt van toepassing
De EU-verordening inzake verpakkingen en verpakkingsafval (PPWR) is vanaf 12 augustus 2026 in het algemeen van toepassing. Zij bevat onder meer eisen rond recyclebaarheid, gerecyclede inhoud, minder onnodige verpakking, hergebruik en toekomstige beperkingen op bepaalde wegwerpverpakkingen.
-
Geen inhoudelijke voortgang bij INC-5.3
De hervatte INC-5.3-sessie diende uitsluitend organisatorische en administratieve doelen, waaronder de verkiezing van een nieuwe voorzitter; er vonden geen inhoudelijke onderhandelingen plaats. UNEP plant de volgende inhoudelijke sessie in maart 2027.
-
Mondiaal plasticsverdrag niet overeengekomen
De VN-onderhandelingen over een juridisch bindend wereldwijd instrument tegen plasticvervuiling werden op 15 augustus 2025 zonder consensus over een verdragstekst verdaagd. Daarmee is geen mondiale productiereductie- of uitbanningsregel bereikt.
-
Daling strandafval in Greater North Sea, maar vervuiling blijft hoog
OSPAR constateerde aan het einde van 2023 in de Greater North Sea een daling van 57,6% in het totale aantal strandafvalitems ten opzichte van de basisperiode 2015-2016. Tegelijk bleef de OSPAR-drempel voor een goede toestand ruimschoots buiten bereik en bleef plastic de dominante afvalcategorie. Dit is een gedeeltelijk milieuresultaat op regionaal, niet uitsluitend Nederlands, niveau.
-
Nederlandse uitvoering van regels voor wegwerpplastic
De Nederlandse regels omvatten onder meer een verbod op plastic wegwerpbekers en -bakjes bij consumptie ter plaatse, behoudens een recyclinguitzondering, plus een verplicht herbruikbaar alternatief in relevante situaties. Producenten van bepaalde kunststofproducten betalen sinds 5 januari 2023 mee aan het opruimen van zwerfafval.
-
Doorlopende petitie en publieke mobilisatie
Greenpeace Nederland houdt de petitiecampagne actief zichtbaar en roept het publiek op producenten wegwerpplastic te laten uitbannen. In een brief over een sterk mondiaal plasticverdrag meldde Greenpeace dat meer dan 150.000 Nederlanders zijn petitie hadden ondertekend. Dit is bewijs van mobilisatie, niet van een extern resultaat of causale invloed.
Gebruikte bronnen
Iedere bron blijft zichtbaar zodat je onze beoordeling zelf kunt controleren. Bronniveau zegt iets over de aard van de bron, niet automatisch dat elke claim erin juist is.
De Nederlandse zeebodemmonitoring vond in recente meetjaren dat plastic 78% van de afvalitems in de International Bottom Trawl Survey en 76% in de Dutch Beam Trawl Survey vormde; afval blijft dus substantieel aanwezig.
Bevestigt dat INC-5.2 op 15 augustus 2025 zonder consensus over een verdragstekst eindigde.
Officiële EU-publicatie over Verordening (EU) 2025/40. De verordening trad in werking op 11 februari 2025 en is vanaf 12 augustus 2026 algemeen van toepassing.
Rapporteert voor de Greater North Sea een afname van 57,6% in totaal strandafval eind 2023 versus 2015-2016, maar stelt ook dat de drempel voor goede toestand nog niet is gehaald en dat plastic dominant blijft.
Bevestigt dat INC-5.3 op 7 februari 2026 alleen voor organisatorische en administratieve zaken bijeenkwam en dat geen inhoudelijke onderhandelingen plaatsvonden; INC-5.4 is voorzien voor maart 2027.
Vat de PPWR samen: alle verpakkingen moeten in 2030 recyclebaar zijn; de verordening bevordert minder onnodige verpakking, meer hergebruik en beperkt vanaf 2030 bepaalde wegwerpverpakkingen.
Beschrijft de Nederlandse regels voor wegwerpplastic: verbod op plastic wegwerpbekers en -bakjes bij consumptie ter plaatse, herbruikbare alternatieven en producentenverantwoordelijkheid. Bevestigt ook dat de meerprijs voor onderweg vanaf 2027 vervalt, terwijl herbruikbare alternatieven verplicht blijven.
Onafhankelijke vergelijking van Nederlandse supermarkten: Lidl meldde 35% reductie van plastic in private-labelverpakkingen tegenover 2017, maar Albert Heijn en Lidl lagen achter op hun doel voor 100% recyclebare wegwerpverpakkingen; andere supermarktketens bleven verder achter.
Greenpeace stelt dat meer dan 150.000 Nederlanders een petitie voor een sterk plasticverdrag ondertekenden en vraagt om reductie van primaire plasticproductie. Dit is eigen bewijs van mobilisatie en beleidsinzet.
Toont dat de campagne nog als actieve petitie wordt aangeboden met de oproep producenten wegwerpplastic te laten uitbannen. Dit onderbouwt campagneactiviteit, niet resultaat of causaliteit.
Officiële campagnepagina gebruikt voor inventarisatie en bevriezing van de oorspronkelijke eisen.