Klimaatzaak tegen Shell
Milieudefensie zet de eerste Klimaatzaak tegen Shell voort bij de Hoge Raad en wil Shell juridisch laten verplichten zijn uitstoot drastisch en in lijn met het Klimaatakkoord van Parijs te verminderen.
Oorspronkelijk doel
Shell moet zijn wereldwijde uitstoot in lijn met het Klimaatakkoord van Parijs verminderen; de lopende cassatie moet de juridische verantwoordelijkheid daarvoor bevestigen.
45/100 · Vooruitgang, resultaat nog onzeker
Deze score beoordeelt uitsluitend aantoonbare doelrealisatie, de onderbouwde bijdrage van Milieudefensie en bestendigheid. De score zegt niets over hoeveel inspanning is geleverd, hoe goed de campagne is gevoerd of hoe waardevol het werk op zichzelf is.
Status per 17 september 2026: lopend, maar de oorspronkelijke overwinning is aanzienlijk minder zeker geworden. Het gerechtshof Den Haag vernietigde op 12 november 2024 het bevel uit 2021 dat Shell uiterlijk 2030 zijn totale CO2-uitstoot netto 45% onder het niveau van 2019 moest brengen. Het hof bevestigde wel dat Shell tegenover burgers een zorgplicht heeft om zijn uitstoot te beperken vanwege bescherming tegen gevaarlijke klimaatverandering, maar wees alle concrete vorderingen af omdat het geen specifiek percentage voor Shell kon vaststellen en een Scope-3-bevel in deze zaak niet effectief achtte. Milieudefensie ging op 11/12 februari 2025 in cassatie. De Hoge Raad behandelde de zaak op 22 mei 2026; na schriftelijke reacties in juli 2026 was er op de peildatum nog geen conclusie van de Advocaat-Generaal of eindarrest bekend. Shell rapporteert voortgang bij eigen operationele emissies, maar de gerapporteerde indicatoren en baselines tonen niet aan dat Shell zijn wereldwijde Scope 1, 2 en 3-uitstoot substantieel reduceert in de zin van het oorspronkelijke doel of van het vernietigde 45%-bevel.
Maak en bewaar je eigen weging
De feiten blijven voor iedereen hetzelfde. Jij bepaalt hoeveel gewicht je geeft aan gerealiseerd resultaat, aantoonbare eigen bijdrage en bestendigheid. Als je opslaat, telt jouw gewogen score mee in het bezoekersgemiddelde.
Jouw persoonlijke score past bewust geen causaal plafond toe: het is jouw waardering van dezelfde onderliggende feiten. Het bezoekersgemiddelde gebruikt alleen opgeslagen wegingen voor deze campagne.
Feiten en onzekerheden
Bevestigd
- De rechtbank Den Haag legde Shell op 26 mei 2021 een netto reductiebevel van 45% eind 2030 ten opzichte van 2019 op.
- Het gerechtshof Den Haag vernietigde dat bevel op 12 november 2024 en wees de vorderingen van Milieudefensie af.
- Het hof oordeelde tegelijk dat Shell tegenover burgers gehouden is zijn CO2-uitstoot te beperken, in het licht van het recht op bescherming tegen gevaarlijke klimaatverandering.
- Milieudefensie stelde in februari 2025 cassatie in.
- De Hoge Raad behandelde de cassatie op 22 mei 2026; de schriftelijke stukkenronde liep door tot juli 2026.
- Shells eigen openbare klimaatpagina rapporteert voortgang voor bepaalde emissiemaatstaven, maar geen bevestiging dat de volledige oorspronkelijke 45%-eis voor de wereldwijde uitstoot is gehaald.
Onzeker
- De Hoge Raad had per 17 september 2026 nog geen openbaar eindarrest gewezen in deze cassatie. De uiteindelijke juridische status van de door het hof erkende zorgplicht en de mogelijkheid van een concreet reductiebevel zijn daarom onzeker.
- Het is niet aangetoond dat de door Shell gerapporteerde emissiedalingen door deze campagne of procedure zijn veroorzaakt.
- De beschikbare Shell-cijfers zijn niet één-op-één vergelijkbaar met het oorspronkelijke doel: zij combineren een 2016-baseline voor Scope 1 en 2, een 2021-baseline voor een deel van Scope 3 en een intensiteitsmaatstaf voor verkochte energieproducten.
Tegenstrijdig / afwijkend
- Het hof erkent een juridische verplichting van Shell om CO2-uitstoot te beperken, maar vernietigde tegelijk het concrete reductiebevel van 45% en wees alle vorderingen af. Er is dus erkenning van een norm, maar geen thans afdwingbaar percentage of implementatiebevel.
- Shell stelt dat het in 2025 zijn Scope 1 en 2-emissies 36% onder 2016 had gebracht en dat emissies uit gebruik van verkochte olieproducten 18% onder 2021 lagen. Deze bedrijfsgerapporteerde cijfers gebruiken andere baselines en deels andere maatstaven dan de eis van netto 45% reductie van de wereldwijde totale uitstoot in 2030 ten opzichte van 2019; zij bewijzen daarom niet dat doel 307 is bereikt.
- Milieudefensie stelt dat een concreet reductiepercentage juridisch noodzakelijk is. Shell voert aan dat het hof de zaak terecht heeft afgewezen, onder meer omdat een Scope-3-verkoopbeperking volgens het hof tot substitutie door andere aanbieders kan leiden.
Tijdlijn
-
Cassatie inhoudelijk behandeld door Hoge Raad
De Hoge Raad hield de cassatiezitting. Daarna volgde een laatste schriftelijke ronde; Milieudefensie diende op 17 juli 2026 repliek in en Shell diende daarna dupliek in. Een conclusie van de Advocaat-Generaal en einduitspraak waren op de peildatum nog niet gepubliceerd.
-
Afzonderlijke tweede Shell-zaak gedagvaard
Milieudefensie startte op 21 april 2026 een afzonderlijke tweede zaak tegen Shell over investeringen in nieuwe olie- en gasvelden en de periode na 2030. Dit is geen resultaat van de oorspronkelijke cassatiecampagne en verandert de bevroren doelen niet.
-
Shell rapporteert emissievoortgang volgens eigen maatstaven
Shell rapporteert voor 2025 een daling van Scope 1 en 2-emissies van 36% tegenover 2016 en een daling van emissies uit het gebruik van verkochte olieproducten van 18% tegenover 2021. Dit is gerapporteerde bedrijfsvoortgang, geen onafhankelijke vaststelling van naleving van het oorspronkelijke wereldwijde 2019/2030-doel.
-
Cassatieberoep ingesteld
Milieudefensie stelde cassatie in tegen het arrest van het gerechtshof. Daarmee zijn de juridische bezwaren tegen de afwijzing formeel aan de Hoge Raad voorgelegd.
-
Hof vernietigt reductiebevel, maar erkent zorgplicht
Het gerechtshof Den Haag vernietigde het vonnis van 2021 en wees de vorderingen af. Het hof oordeelde wel dat Shell tegenover burgers verplicht is CO2-uitstoot te beperken, mede vanuit het mensenrecht op bescherming tegen gevaarlijke klimaatverandering, maar stelde geen concreet percentage vast.
-
Rechtbank legt 45%-reductiebevel op
De rechtbank Den Haag beval Royal Dutch Shell via concernbeleid de netto CO2-uitstoot eind 2030 met 45% ten opzichte van 2019 terug te brengen. Dit was aanvankelijk uitvoerbaar, maar is later volledig vernietigd in hoger beroep.
-
Klimaatzaak tegen Shell gestart
Milieudefensie, zes medeorganisaties en ruim 17.000 individuele eisers brachten de zaak tegen Shell voor de rechter. De dagvaarding werd op 5 april 2019 ingediend; de campagne dateert volgens de inventaris uit 2018.
Gebruikte bronnen
Iedere bron blijft zichtbaar zodat je onze beoordeling zelf kunt controleren. Bronniveau zegt iets over de aard van de bron, niet automatisch dat elke claim erin juist is.
Primair juridisch bewijs: het hof oordeelde dat Shell een verplichting heeft uitstoot te beperken, maar vernietigde het vonnis van 2021 en wees de 45%-vordering volledig af wegens gebrek aan basis voor een specifiek percentage en gebrek aan effectiviteit van het gevraagde Scope-3-bevel.
De officiële zaakspagina bevestigt het bevel van de rechtbank van 26 mei 2021, de uitspraak van het hof van 12 november 2024 en dat de beroepsfasen bij rechtbank en hof zijn voltooid.
Onafhankelijke berichtgeving over de uitspraak in hoger beroep: het hof vernietigde het eerdere 45%-bevel, terwijl het bescherming tegen gevaarlijke klimaatverandering als mensenrecht duidde.
Shell bevestigt dat het hof alle vorderingen afwees, dat de cassatiezitting op 22 mei 2026 plaatsvond en dat in juli 2026 nog schriftelijke stukken werden uitgewisseld. Dit ondersteunt dat er op de peildatum geen einduitspraak in cassatie was gepubliceerd, maar is bronmateriaal van de wederpartij.
Bewijs van procedurele voortgang: de organisatie meldt de zitting bij de Hoge Raad op 22 mei 2026, een laatste schriftelijke ronde en dat daarna advies van de Advocaat-Generaal en een uitspraak zouden volgen.
Bewijs dat de dagvaarding voor een tweede, inhoudelijk afzonderlijke Shell-zaak op 21 april 2026 is bezorgd. Deze ontwikkeling is relevant als context, maar telt niet als uitkomst van de bevroren cassatiecampagne.
Shell rapporteert voor 2025 onder meer 36% lagere Scope 1 en 2-emissies dan in 2016, 9% lagere net carbon intensity dan in 2016 en 18% lagere emissies uit gebruik van verkochte olieproducten dan in 2021. De bron laat tevens zien dat dit andere metrics en referentiejaren zijn dan de gevorderde totale 45%-reductie vanaf 2019.
Bewijs van campagneactiviteit: Milieudefensie publiceerde de procesinleiding voor cassatie en licht toe dat zij de Hoge Raad vraagt te toetsen of het hof het recht juist toepaste en zijn oordeel voldoende motiveerde.
Officiële campagnepagina gebruikt voor inventarisatie en bevriezing van de oorspronkelijke eisen.
Officiële campagnepagina gebruikt voor inventarisatie en bevriezing van de oorspronkelijke eisen.