Kabinet, steek geen 2 miljard euro in een crimineel bedrijf
Greenpeace roept het kabinet op geen 2 miljard euro subsidie aan Tata Steel te geven zolang het bedrijf volgens Greenpeace schadelijke stoffen blijft uitstoten, de wet overtreedt en geen snelle overstap naar volledig schone energie toezegt.
Oorspronkelijk doel
Stop de financiële steun aan Tata Steel zolang het bedrijf de wet overtreedt, geen plan voor snelle schone energie heeft en giftige stoffen blijft uitstoten.
30/100 · Beperkt aantoonbaar resultaat
Deze score beoordeelt uitsluitend aantoonbare doelrealisatie, de onderbouwde bijdrage van Greenpeace en bestendigheid. De score zegt niets over hoeveel inspanning is geleverd, hoe goed de campagne is gevoerd of hoe waardevol het werk op zichzelf is.
Per 7 oktober 2026 is de campagne nog actief, maar haar oorspronkelijke kernvragen zijn niet bereikt. De Nederlandse staat heeft de voorgenomen maatwerksteun van maximaal €2 miljard niet ingetrokken: ondanks lopende handhaving en een strafvervolging van Tata Steel zet het kabinet de onderhandelingen voort richting een definitieve maatwerkafspraak uiterlijk 1 maart 2027. De huidige transitieroute bevat wel een plan voor minder uitstoot en een latere mogelijke overstap op biomethaan en/of groene waterstof, maar begint met aardgas en is geen snel, vastgelegd plan voor 100% schone energie. Voor giftige uitstoot bestaat er een belangrijke externe procedurele ontwikkeling: de Omgevingsdienst bereidt intrekking van de vergunningen van beide kooksgasfabrieken voor wegens voortdurende normoverschrijdingen. Die fabrieken zijn echter niet direct gesloten en de uitstoot is dus niet gestopt. Greenpeace documenteert petities, acties en druk op politiek en bedrijf, en noemt de vergunningprocedure een overwinning, maar er is geen onafhankelijke bevestiging dat Greenpeace deze externe stappen substantieel heeft veroorzaakt.
- Het resultaat kan reëel zijn, maar de specifieke bijdrage van Greenpeace is minder zeker.
Maak en bewaar je eigen weging
De feiten blijven voor iedereen hetzelfde. Jij bepaalt hoeveel gewicht je geeft aan gerealiseerd resultaat, aantoonbare eigen bijdrage en bestendigheid. Als je opslaat, telt jouw gewogen score mee in het bezoekersgemiddelde.
Jouw persoonlijke score past bewust geen causaal plafond toe: het is jouw waardering van dezelfde onderliggende feiten. Het bezoekersgemiddelde gebruikt alleen opgeslagen wegingen voor deze campagne.
Feiten en onzekerheden
Bevestigd
- De Greenpeace-petitie ‘Teken tegen 2 miljard voor Tata Steel’ stond in de geraadpleegde actuele Greenpeace-pagina nog als actieve oproep vermeld.
- Op 29 september 2025 tekenden de staat, provincie Noord-Holland, Tata Steel Nederland en Tata Steel Limited een JLoI; dit is een tussenstap met inspanningsverplichtingen, geen definitieve maatwerkafspraak.
- De staat is voornemens maximaal €2 miljard maatwerksteun beschikbaar te stellen, maar de definitieve afspraak was per 7 oktober 2026 nog niet gesloten.
- De streefdatum voor een definitieve maatwerkafspraak is op 25 september 2026 verschoven naar uiterlijk 1 maart 2027.
- De eerste fase van het officiële Groen Staal-plan is gebaseerd op modernere installaties op aardgas, met CCS en een latere mogelijke vervanging van aardgas door biomethaan en/of groene waterstof.
- De Omgevingsdienst bereidt een ontwerp-intrekkingsbesluit voor de vergunningen van Kooksgasfabriek 1 en 2 voor, omdat overtredingen en uitstootoverschrijdingen volgens de dienst niet waren beëindigd.
- De vergunningintrekkingsprocedure betekent niet dat de kooksgasfabrieken onmiddellijk gesloten zijn.
- Het OM dagvaardde Tata Steel IJmuiden B.V. op 8 juli 2026; een eerste regiezitting is gepland voor 20 november 2026.
Onzeker
- De geraadpleegde officiële bronnen bevestigen een voornemen tot maximaal €2 miljard maatwerksteun en lopende onderhandelingen, maar tonen geen definitieve maatwerkafspraak of daadwerkelijke uitbetaling van deze €2 miljard.
- De uiteindelijke inhoud, juridische afdwingbaarheid en Europese staatssteungoedkeuring van een definitieve maatwerkafspraak zijn nog niet vastgesteld.
- De Omgevingsdienst heeft nog geen definitief intrekkingsbesluit gepubliceerd in de geraadpleegde bronnen; de sluitingsdatum van de kooksgasfabrieken is daarom onzeker.
- Er is geen onafhankelijk bewijs gevonden dat Greenpeace of deze specifieke petitie een substantiële of beslissende oorzaak was van de vergunningprocedure, strafvervolging of voorwaarden in de maatwerkonderhandelingen.
Tegenstrijdig / afwijkend
- Greenpeace presenteert de aangekondigde intrekking van vergunningen voor de kooksgasfabrieken als een overwinning die betekent dat de fabrieken dicht moeten. De Omgevingsdienst zegt echter dat zij slechts een ontwerp-intrekkingsbesluit voorbereidt, dat belanghebbenden nog kunnen reageren en dat intrekking niet tot onmiddellijke stillegging leidt.
- De regering stelt dat naleving van wet- en regelgeving een blijvend uitgangspunt is voor de maatwerkafspraak. Tegelijk besloot zij de JLoI niet op te zeggen nadat het Openbaar Ministerie Tata Steel had gedagvaard voor onder meer vermoedelijk opzettelijke schadelijke luchtemissies, handelen zonder vergunning en tekortschietend onderhoud.
- De overheid en Tata presenteren het Groen Staal-plan als vergroening. Het officiële plan voorziet in de eerste fase echter in vervanging van een koleninstallatie door installaties op aardgas, met pas daarna mogelijke vervanging door biomethaan en/of groene waterstof; dit is iets anders dan een snelle overgang naar 100% schone energie.
Tijdlijn
-
Onderhandelingen over maatwerksteun voortgezet tot maart 2027
Het kabinet, Tata Steel en de provincie verlengden de JLoI omdat een definitieve maatwerkafspraak niet tijdig gereed was. De nieuwe streefdatum is 1 maart 2027. Het kabinet koos er uitdrukkelijk voor de JLoI niet op te zeggen ondanks de strafvervolging en bleef van mening dat voortzetting van de gesprekken beter is voor klimaat en leefomgeving dan verbreking.
-
OM start strafvervolging Tata Steel
Het Openbaar Ministerie dagvaardde Tata Steel IJmuiden B.V. op verdenking van meerdere strafbare feiten, waaronder opzettelijke schadelijke luchtemissies, schending van zorgplicht, handelen zonder vergunning en het niet melden van incidenten. De eerste regiezitting staat gepland op 20 november 2026; er is dus nog geen rechterlijke einduitspraak.
-
Procedure tot intrekking vergunningen kooksgasfabrieken
De Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied maakte bekend een ontwerpbesluit voor te bereiden om de vergunningen van Kooksgasfabriek 1 en 2 in te trekken. Volgens de dienst waren eerdere overtredingen, waaronder overschrijdingen van normen voor zeer zorgwekkende stoffen, niet beëindigd. Dit is een concrete handhavingsstap, maar nog geen definitieve intrekking of sluiting.
-
JLoI voor Groen Staal-plan en beoogde steun tot €2 miljard
De Nederlandse staat, provincie Noord-Holland, Tata Steel Nederland en Tata Steel Limited ondertekenden een niet-bindende Joint Letter of Intent. Deze bevat inspanningsverplichtingen voor een latere bindende maatwerkafspraak; de staat is voornemens maximaal €2 miljard bij te dragen. Het plan omvat een overgang naar aardgas, CCS en later biomethaan en/of groene waterstof.
-
Greenpeace voert publieks- en politieke druk op rond Tata Steel
Greenpeace meldde dat het samen met omwonenden gedurende een jaar actie voerde, onder meer met een open brief met meer dan 23.000 handtekeningen, een terreinactie, een wandeling voor schone lucht en belacties aan het ministerie. Dit is bewijs van campagneactiviteit, niet van causale invloed op overheidsbesluiten.
Gebruikte bronnen
Iedere bron blijft zichtbaar zodat je onze beoordeling zelf kunt controleren. Bronniveau zegt iets over de aard van de bron, niet automatisch dat elke claim erin juist is.
Bevestigt dat de partijen de JLoI hebben verlengd en uiterlijk 1 maart 2027 een definitieve maatwerkafspraak nastreven. Het kabinet koos er, ondanks de strafvervolging, voor de JLoI niet op te zeggen. De bron bevestigt dat een definitieve overeenkomst, technische en financiële uitwerking en het staatssteunproces nog niet afgerond zijn.
Het OM maakte bekend Tata Steel IJmuiden B.V. te dagvaarden wegens verdenking van onder andere opzettelijke schadelijke luchtemissies, schending van zorgplicht, onvoldoende onderhoud, handelen zonder vergunning en niet gemelde incidenten. Dit is een vervolgingsbesluit, geen vaststelling van schuld door een rechter.
De toezichthouder stelt dat overschrijdingen van milieunormen, inclusief uitstoot van zeer zorgwekkende stoffen, ondanks eerdere maatregelen niet zijn beëindigd. Hij bereidt daarom een ontwerp-intrekkingsbesluit voor de vergunningen van beide kooksgasfabrieken voor. De dienst benadrukt dat dit niet leidt tot onmiddellijke stillegging en dat nog een definitief besluit volgt.
In antwoorden van 4 februari 2026 zegt het kabinet dat de JLoI maximaal €2 miljard maatwerksubsidie bevat, maar dat de staat zich op dat moment niet verbindt aan extra kostenstijgingen. De overige kosten en de investeringsbeslissing liggen volgens het kabinet bij Tata Steel. Dit verduidelijkt dat de beoogde €2 miljard geen reeds uitgekeerde steun is.
Bevestigt dat op 29 september 2025 een JLoI is getekend voor een latere bindende maatwerkafspraak. De staat is voornemens maximaal €2 miljard bij te dragen. De voorziene eerste verduurzamingsfase vervangt een koleninstallatie door installaties op aardgas, naast CCS en latere vervanging van gas door biomethaan en/of groene waterstof.
Het advies stelt dat meerdere cruciale onderdelen van de concept-JLoI nog onvoltooid of onzeker waren, waaronder MER, gezondheidseffectrapportage en financiële modellen. Het vermeldt dat bestaande Tata-installaties nog vele jaren in productie blijven en dat juridische procedures en naleving van regels relevant zijn voor staatssteun en de licence to operate.
Greenpeace beschrijft eigen acties, waaronder een open brief met meer dan 23.000 handtekeningen, en claimt dat maatschappelijke actie de druk op Tata Steel vergrootte. Het artikel noemt de vergunningprocedure later een overwinning, maar vormt geen onafhankelijke onderbouwing voor oorzakelijke invloed.
De campagnepagina toont dat de petitie nog actief is en formuleert Greenpeace’ actuele claim: Tata Steel wordt strafrechtelijk vervolgd en krijgt dwangsommen; Greenpeace vraagt daarom om stopzetting van financiële steun. Dit onderbouwt de voortgaande campagne, niet de externe resultaten of Greenpeace’ causale rol.
Officiële campagnepagina gebruikt voor inventarisatie en bevriezing van de oorspronkelijke eisen.