Verbied de privéjets
Greenpeace vraagt de Nederlandse overheid om privéjets te verbieden vanwege hun disproportionele klimaatimpact.
Oorspronkelijk doel
De overheid moet privéjets verbieden en kiezen voor de toekomst.
35/100 · Beperkt aantoonbaar resultaat
Deze score beoordeelt uitsluitend aantoonbare doelrealisatie, de onderbouwde bijdrage van Greenpeace en bestendigheid. De score zegt niets over hoeveel inspanning is geleverd, hoe goed de campagne is gevoerd of hoe waardevol het werk op zichzelf is.
Per 30 september 2026 is het oorspronkelijke hoofddoel — een Nederlands verbod op privéjets of privévluchten — niet bereikt. De regering heeft expliciet gesteld dat er geen wettelijke grondslag bestaat voor een totaalverbod of het weren van privéjets van Nederlandse luchthavens. Wel zijn er beperktere maatregelen: Schiphol meldt hogere havengelden voor privé- en klein zakelijk verkeer, en de Wet differentiatie vliegbelasting voorziet vanaf 1 januari 2030 in aanzienlijk hogere passagiersheffingen voor bepaalde privéjets. Dit is een gedeeltelijke beperking van luxe luchtvaart, maar geen verbod en geen alomvattende klimaatrestrictie op privévluchten. Greenpeace heeft aantoonbaar actiegevoerd en in een consultatie voor een verbod gepleit, maar er is geen onafhankelijke of officiële bron gevonden die de latere maatregelen causaal aan Greenpeace toeschrijft.
- Het resultaat kan reëel zijn, maar de specifieke bijdrage van Greenpeace is minder zeker.
Maak en bewaar je eigen weging
De feiten blijven voor iedereen hetzelfde. Jij bepaalt hoeveel gewicht je geeft aan gerealiseerd resultaat, aantoonbare eigen bijdrage en bestendigheid. Als je opslaat, telt jouw gewogen score mee in het bezoekersgemiddelde.
Jouw persoonlijke score past bewust geen causaal plafond toe: het is jouw waardering van dezelfde onderliggende feiten. Het bezoekersgemiddelde gebruikt alleen opgeslagen wegingen voor deze campagne.
Feiten en onzekerheden
Bevestigd
- Greenpeace en Extinction Rebellion voerden op 5 november 2022 actie tegen privéjets op Schiphol.
- Greenpeace Nederland pleitte in juni 2023, samen met twee andere milieuorganisaties, in een formele consultatiereactie voor een verbod op privéjets.
- De Nederlandse regering heeft geen totaalverbod op privéjets of privévluchten ingevoerd.
- Officiële regeringsstukken stellen dat er geen wettelijke grondslag bestaat om privéjets van Nederlandse luchthavens te weren.
- Schiphol meldt dat het hogere tarieven voor privévluchten en klein zakelijk verkeer heeft ingevoerd.
- Vanaf 1 januari 2030 is een afzonderlijke hogere vliegbelasting voor passagiers van bepaalde privéjets voorzien.
Onzeker
- De startdatum van de specifieke Greenpeace-petitie/campagne 'Verbied de privéjets' kon niet betrouwbaar worden vastgesteld.
- De exacte ingangsdatum, hoogte en feitelijke gedragsimpact van Schiphols hogere havengelden voor privé- en klein zakelijk verkeer zijn niet gespecificeerd op de geraadpleegde actuele Schiphol-pagina.
- Er is geen openbare bron gevonden die vaststelt hoeveel privévluchten door de hogere Schiphol-tarieven of de toekomstige belasting zullen verdwijnen.
- Er is geen onafhankelijke bevestiging gevonden dat Greenpeace een substantiële of beslissende oorzaak was van Schiphols tariefmaatregel of van de Wet differentiatie vliegbelasting.
Tegenstrijdig / afwijkend
- Schiphol kondigde in april 2023 aan privéjets en klein zakelijk verkeer uiterlijk in 2025-2026 te willen weren. De actuele Schiphol-pagina vermeldt echter als gerealiseerd resultaat hogere tarieven voor privévluchten, niet een verbod.
- Greenpeace presenteerde Schiphols aankondiging eerder als 'SUCCES! Schiphol stopt met privévluchten'. Officiële regeringsstukken stellen daartegenover dat een totaalverbod juridisch niet mogelijk is en dat er geen wettelijke grondslag is om privéjets van Nederlandse luchthavens te weren.
- De vanaf 2030 geplande aparte vliegbelasting voor privéjets beperkt de prikkel voor bepaalde privévluchten, maar staat privévluchten niet stil en geldt alleen voor toestellen met maximaal 19 zitplaatsen en een gewicht van ten minste 4.000 kg.
Tijdlijn
-
Wettelijk vastgelegde toekomstige hogere vliegbelasting voor privéjets
De overheid meldt dat vanaf 1 januari 2030 een afzonderlijk, hoger vliegbelastingtarief gaat gelden voor passagiers van bepaalde privéjets: €420, €1.015 of €2.100, afhankelijk van de afstand.
-
Hogere Schiphol-tarieven voor privé- en klein zakelijk verkeer
Schiphol rapporteert dat hogere havengelden voor privévluchten en klein zakelijk verkeer zijn ingevoerd. Schiphol noemt geen verbod op deze vluchten als gerealiseerde maatregel.
-
Regering wijst mogelijkheid totaalverbod privéjets af
In de Kamerbehandeling stelde de minister dat het weren van privéjets met een totaalverbod niet mogelijk is; er zouden geen wettelijke gronden zijn om privéjets van Nederlandse luchthavens te weren.
-
Zienswijze voor verbod op privéjets en krimp Schiphol
Greenpeace Nederland diende samen met Natuur & Milieu en Milieudefensie een zienswijze in voor de Balanced Approach-procedure. De organisaties vroegen onder meer om uitvoering van Schiphols achtpuntenplan, inclusief een verbod op privéjets.
-
Massa-actie tegen privéjets op Schiphol
Greenpeace Nederland en Extinction Rebellion voerden een massa-actie op Schiphol-Oost. Volgens het Openbaar Ministerie namen honderden leden van beide groepen deel; de actie richtte zich op het terrein voor privéjets.
Gebruikte bronnen
Iedere bron blijft zichtbaar zodat je onze beoordeling zelf kunt controleren. Bronniveau zegt iets over de aard van de bron, niet automatisch dat elke claim erin juist is.
Verslag van regeringsuitlatingen dat een totaalverbod op privéjets niet mogelijk is en dat er geen wettelijke gronden zijn om privéjets van Nederlandse luchthavens te weren. Dit weerspreekt het behalen van het kern-doel van een verbod.
Het officiële notificatiedocument stelt dat het weren van privéjets als maatregel is onderzocht maar niet op de definitieve lijst is gezet, omdat daarvoor geen juridische grondslag bestaat.
Bevestigt dat op 5 november 2022 honderden leden van Greenpeace en Extinction Rebellion deelnamen aan een klimaatactie op een omheind terrein van Schiphol. Dit onderbouwt campagneactiviteit, niet causale invloed op beleid.
De actuele Schiphol-pagina noemt hogere tarieven voor privévluchten en klein zakelijk verkeer als resultaat van het achtpuntenprogramma. Zij noemt geen gerealiseerd verbod op privéjets, wat de reikwijdte van de uitkomst begrenst.
Meldt dat de Wet differentiatie vliegbelasting op 1 januari 2027 ingaat en dat vanaf 1 januari 2030 aparte hogere tarieven gelden voor passagiers in bepaalde privéjets. Dit is een formele toekomstige beperking, geen verbod.
Gezamenlijke consultatiereactie die de overheid oproept Schiphol te begrenzen en het achtpuntenplan uit te voeren, met daarin onder meer een verbod op privéjets. Bewijs van beleidsbeïnvloedingsactiviteit, maar niet van het effect daarvan.
Greenpeace noemde Schiphols eerdere voornemen om privévluchten te stoppen een succes en koppelde dit aan eerdere actievoering. Dit is een eigen causaliteitsclaim en geen onafhankelijke bevestiging.
Officiële campagnepagina gebruikt voor inventarisatie en bevriezing van de oorspronkelijke eisen.